Vitiligo
4 Mayıs 2016
Terleme
4 Mayıs 2016

İnsanoğlu saçlarının durumu, gelişimi, sağlığı ve en önemlisi de kaybı gibi konularla yakından ilgilenmektedir. Bunun en önemli nedeni saçların estetik bir komponent olarak  önemli bir işleve sahip olmasıdır.

Saç dökülmesi hem erkeklerde hem de kadınlarda görülebilir. Erkeklerde daha sık olarak görülen saç dökülmesi, 25 yaşına kadar erkeklerin %25’ini, 40 yaşına kadar %40’ını, 50 yaşına kadar %50’sini etkiler.

Bir saç telinin ömrü kişiler arası farklılık göstermekle birlikte 2-5 yıldır. Ömrünü tamamlamış saç kendiliğinden veya dış etkilerle (tarama, şampuanla yıkama, fırçalama, saça şekil verme çalışmaları) dökülür. Bunun yerine yeni saç çıkar. Günde ortalama 100 adet saç dökülür. Yeni doğan bebekte ve hamilelikte görülen saç dökülmeleri kısmen olağan saç dökülmesi sayılabilir.

Saç dökülmesinin nedenleri arasında yetersiz beslenme ve demir ,çinko , bakır gibi bazı elementlerin eksikliği gibi besinsel sebepler vardır. Hormonal sebeplerden,  troid hormonlarının bozukluğu ve  menapoz sayılabilir. Kullanılan kanser ilaçları gibi bazı ilaçlarda saç dökülmesine neden olabilir.

Psikolojik stres sonrası olan saç dökülmelerinin altında yatan esas olay psiko-nöroendokrin sistem ile immun sistem arasındaki karmaşık etkileşmedir. Yani immun sistem psikolojik olayların etkisiyle harekete geçer ve sonuçta saç dökülmesi meydana gelir.

Stres ile saç dökülmesi arasındaki ikinci ilişki saç dökülmesinin yarattığı psikolojik sorunlar (stres)dır.

Erkek tipi saç dökülmesi  hormonal etkilerin rol oynadığı genetik bir yapı gösterir. Bu hormonal dönüşüme duyarlı alan, saçlı derinin şakak ve tepe bölgeleridir. Bu nedenle dökülme genellikle  bu alanlarda olur.

Diğer bir saç dökülmesi tipi Alopesi areata denilen tiptir. Bu tip saç kayıplarında düzgün yüzeyli, para büyüklüğünde veya daha geniş yuvarlak yama tarzı alanlar oluşur. Nadiren tüm saç ve vücut kıllarında kayıp oluşabilir. Çocuk ve erişkin her yaşta gözlenebilir. Saç dökülmesini yapan neden bilinmemektedir.Bir çok hastada saçlar kendiliğinden büyür.

İnsanlığın en önemli sağlık sorunlarından biri olan saçsızlığın tedavisi için sayısız araştırma yapılmıştır. Bugüne kadar bu araştırmalardan tam tatmin edici bir sonuç sağlanamamıştır. Ancak modern tıp günümüzde bu soruna çareler üretmiş ve insanlığın hizmetine sunmuştur. Öncelikle saç dökülmesinin tipine karar verilmesi ve sebep olan faktörlerin ortaya konması gerekmektedir. En etkili tedavi yanlış bir saç dökülmesi tipine uygulandığında etkisiz kalır.

Saç dökülmesi ergenlik dönemindeki tüm erkeklerin %50sini etkileyen bir rahatsızlık olduğundan bu büyük pazar nedeniyle bir çok araştırma yapılmakta ve çeşit çeşit ilaçlar üretilmektedir. Ne yazık ki bu güne kadar FDA onaylı yalnızca iki ilaç üretilebilmiştir. Bu ilaçlarda başka amaçlı araştırmalar sonucu ortaya çıkmıştır ve dökülen, tamamen yok olan saçlar üzerinde etkili değildirler. Ancak dökülmekte olan cansız saçları kuvvetlendirmekte ve saç dökülme hızını yavaşlatmaktadırlar. Kullanıldıkları sürece etkilidirler ve bazı istenmeyen yan etkileri olabilmektedir.

Kullanılan bazı ilaçlar:

Minoxidil (Rogaine® ),Spironolakton (Aldactone® ) ,Azelaik Asit (Azelex® , Skinoren ®),Cimetidine (Tagamet® ),Tretinoin (Retin-A® ),Ketokonazol (Nizoral®),Diane 35®, Flutamide (Eulexin®), Yılan Yağı (Doğal Tedavi),  Doğal Tedavi Seçenekleri -1(Çinko, Saw Pametto, Radix), Doğal Tedavi Seçenekleri -2(B6 vitamini, Bal kabagı, Yesil çay

Sonuç olarak, saç dökülmesi hangi nedene bağlı olursa olsun eğer bir kişi böyle bir durumdan yakınıyor ise hiç paniğe kapılmadan bir Deri Hastalıkları (Dermatoloji=Cildiye) uzmanına başvurmalıdır. Bazen çözümün çok basit olabileceği unutulmamalıdır.

Dr. Canan Görpelioğlu
Dermatoloji Uzmanı